Waarom Cagliari al dertig jaar roze kleurt
Vlieg je naar Cagliari, dan is de kans groot dat je vlak voor de landing een roze waas langs het water ziet drijven. Geen fotobewerking, geen toeval: dat zijn duizenden flamingo's, en ze wonen hier al decennia. De inwoners van Cagliari noemen het fenomeen zelfs een koosnaampje: sa genti arrubia, het rode volk.
Van ezels en zout naar flamingo's
Zicht op de zoutvlakken van Molentargius vanaf het vliegtuig
De naam Molentargius komt van het Sardijnse woord molenti, ezel. Diezelfde ezels vervoerden ooit het zout uit de saline die hier tot in de jaren '80 nog volop in bedrijf waren. Toen de zoutwinning stopte, veranderde het gebied geleidelijk in een natuurlijk waterrijk gebied — en werd het, tegen alle verwachting in, een van de belangrijkste vogelgebieden van heel Europa.
Een unieke, vaste kolonie
Anders dan in de meeste delen van Italië, waar flamingo's alleen doortrekken, is een deel van de populatie in Cagliari standvastig: ze broeden, eten en leven hier het hele jaar door. Dat is best bijzonder, en relatief nieuw: pas in 2004 broedden er voor het eerst weer flamingo's in het gebied, na jaren van afwezigheid. Inmiddels broeden hier jaarlijks duizenden koppels — in een recent seizoen ging het om zo'n negenduizend paar.
Wanneer je de baby-flamingo's kunt zien
Als je weet waar en wanneer je moet kijken, wordt Molentargius nog specialer. Het broedseizoen begint begin maart, met de eerste eieren enkele weken later. De jonge kuikens (pulcini of pulli in het Italiaans) worden geboren met een grijs verenkleed — heel anders dan het bekende roze van de volwassen dieren — en blijven de eerste tijd dicht bij het nest.
Grofweg volgt het seizoen dit patroon:
April-mei: nestbouw en balts — de flamingo's kiezen pas een partner na een heuse baltsdans
Vanaf begin juni: de eerste kuikens worden geboren
Juni-augustus: de jongen groeien op, en zijn in grote groepen goed zichtbaar
Dat betekent dat je, als je in de zomer in Cagliari bent, een reële kans hebt om zowel de karakteristieke roze volwassen vogels als de grijze kuikens te spotten — vaak zelfs gewoon overvliegend als je ergens in de stad naar boven kijkt, of vanaf een hoger gelegen plek zoals Monte Urpinu.
Zelf gaan kijken
Het park biedt begeleide tochten aan, deels per elektrische shuttle en soms zelfs per boot tijdens het broedseizoen, met gidsen die naast de flamingo's ook de geschiedenis van de saline en andere beschermde vogelsoorten toelichten (het gebied telt inmiddels 140 verschillende soorten). De beste, meest laagdrempelige uitzichtpunten zijn de terrassen bij Monte Urpinu en de oevers langs Viale Colombo.
Insider tip: je hoeft niet per se het park in om flamingo's te zien. Vanaf verschillende plekken in de stad — een balkon, een brug, zelfs vanuit een vliegtuig bij het landen op Cagliari — vliegen de kolonies regelmatig over. Het is een van de weinige plekken ter wereld waar wilde flamingo's letterlijk onderdeel zijn van het straatbeeld van een hoofdstad.
Benieuwd hoe je een bezoek aan Molentargius het beste kunt combineren met de rest van je reis door het zuiden van Sardinië? Ik denk graag met je mee.